قهرمان ميرزا عين السلطنه
7091
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى )
من هيچكدام را نشنيدم . آن آخوند نظام العلماء بود كه با ظهير الاسلام رفته بود . در اين بين غارت شيرينى و ميوه شروع شد . آنچه در خيابانها بود چه خوردند ، چه توى دستمال و جيب ريختند حتى ظروف آن را . آنوقت سردار سپه از جزيره بيرون آمد و به سمت بالا حركت كرد . مردم را نظاميان مانع شدند كه پشت سر او بروند . گفت آزاد . اينبار يك مرتبه ملت غيور حركت كرد . اولا سينهء سردار [ را ] كه شمايل با نوار سبز آويخته بود مىبوسيدند ، بعضيها هم دست سردار سپه را . پس از اين مراسم حمله به چادرها آوردند . تر و خشك آنچه روى ميزها بود چپاول كردند . طورىكه مدعوين برخاسته و فرار مىكردند . از چادرها كه خلاص شدند شروع به ميوهجات باغ نمودند ، از توت گرفته تا سيب كال ابقاء نكردند . تا وقتىكه نظامى رفت و مردم را مرخص نمودند . روايت ديگر سردار سپه از عمارت بالا با جمعى متملقين و صاحبمنصبان ارشد تا بيرون باغ به استقبال شمايل رفتند . آنجا شمايل را بوسيد . حشمت الدوله ( چون سيد است ) نوار سبز آن را به گردن حضرت اشرف انداخت . مراجعت به باغ شاه دم درب بزرگ شترى قربانى كردند . داخل باغ كه شدند آنوقت فرمودند مردمى كه خارج ايستاده بودند داخل باغ شوند . آنوقت داخل هريك از چادرها شده از مردم امتنان كرد . اغلب دست زدند ، مبارك باد گفتند . بازارى صلوات فرستاد . سپس توى جزيره فرمان قرائت [ شد ] . سفير عثمانى نطق تركى كرد كه كمتر شنيده و فهميده بودند . حضرت اشرف هم آرام حرف مىزنند . جواب نطق سفير داده بود كه باز آنها كه بيرون از محوطهء جزيره بودند نشنيده بودند . اين درست همان وقتى بود كه شروع به غارت ميوجات و شيرينى خيابانها شده بود . خارج شدند سينه و شمايل [ او ] را مىبوسيدند . زنده باد مىگفتند . حضرت اشرف سمت عمارت بالا رفتند و همان موقعى بود كه چادرها و بعد از آن باغ را لشكر ملخ هجومآور شده بود . حضرت اشرف كلافه شده بودند . حال ضعفى حاصل شده بود . آب سرد و يخ بسيار استعمال نموده بودند تا بهحال طبيعى آمده بودند ( همانكه در محرم روز عاشورا پنج ساعت توى آفتاب تابستان روى تخت جلوى شمس العماره مىنشست و خم به ابرويش نمىآمد . همانكه در هواى آفتاب گرم سوزان تركمان پنج ساعت قراولى مىداد . ) سپس بيرون آمده در اتومبيل نشسته قرب پانصد نفر سوار نظام و يك دسته موزيك سوار در جلوى اتومبيل و به منزل تشريف بردند كه مقابل درب اميريه كه حاليه مدرسهء نظام است نزول اجلال فرمودند .